Ekonomi genel olarak “iyi” durumda ve problem şirkete özel ise, borç erteleme ile yetinilir. Ekonomi “durgunluk” içindeyse borç erteleme dışındaki metod ve araçlar ağırlık kazanır. Borç/Varlık takası, Borç/Sermaye takası, Borç/Borç takası en sık kullanılan araçlardır. Hangisinin kullanılacağına “ortam” karar verir. Sermaye piyasalarının gelişmediği durumlarda Borç/Sermaye, Borç/Borç takasları zor olacaktır. Burada alacaklıların “görüşü” ağırlık kazanır. Alacaklıların şirkete ortak olma fikrine yatkın olması için Borsa’nın mevcut veya yakın gelecekte bu tür şirketleri yüksek değerleme ihtimali olduğunu görebilmeleri gerekir. Bugünkü gibi Borsa belirsizliklerle dolu ve aşağı gitme baskısı ile salınıyorsa, hisse alma motivasyonu çok düşük olur.
Kategori: Kriz Yönetimi
Soru: Yeniden yapılandırma’nın borçları ertelemekten farkı nedir?
Yeniden yapılandırma genellikle şirketin (veya ülkelerin) gelirleri ve nakit akımı ile “borç servisi” yapma kapasitesini kaybetmesiyle gündeme gelir. Raydan çıkan treni rayına oturtmak kadar basit durumlar için değil de, sektörel veya yöresel sıkıntılardan veya felaketlerden sonra önem kazanır. Borcun kısa sürede ödenmesini engelleyecek ciddi bir yükün oluşmuş olması gerekir. Yeniden Yapılandırma; borcun yapısını değiştirerek, borcu ödenebilecek seviyeye (tutar, vade ve faiz olarak) getirmek için yapılan komple bir çalışmadır. Borcu ertelemek paketin bir parçası olabilir.
Ciddi bir trafik kazasından veya başka bir felaketten sonra şuurunu kaybederek bitkisel hayata girmiş bir kişinin kaderi kadar kapsamlı ele alınmalıdır. İlaç tedavisi sonuç verir mi? Ameliyat çare midir? Yoksa ötanazi en doğru karar mıdır? Kolay bir soru değil! Karar vermek için bilinen tüm testleri yapmak gerekir. Kıstas; hasta yaşadığı takdirde çevresine ve kendine faydalı mı olacaktır yoksa sürekli bir yük ve problem olacaktır?
Bu örneği şirketlere uyarlarsak; testler problemin nedenlerini analiz etmek ve bu analizin sonuçlarına göre orta-uzun vadeli bir iş planı hazırlamak demektir. Bu plan alacaklılarca çeşitli olası senaryolara göre ele alınır. İyimser ve kötümser yaklaşımlar sonunda oluşan sonuçlara göre “tedavi” şekline karar verilir.
Hastayı yaşama döndürmekle neyi amaçlıyoruz?
Kurumsal yeniden yapılandırmanın amacı da değer yaratan şirketleri kurtarmak olmalıdır, kişileri veya çürük şirketleri değil!
Soru: Şirketimizin fabrikalarında çalışan personelin toplu sözleşme dolayısıyla otomatik zam hakları var. Ancak şirketimizin bütçesi bunu ödemeye müsait değil. Sürekli eleman çıkartıyoruz. Bu kısır döngüyü nasıl kırarız?
Uzun vadeli sözleşmeler yapıldığı bağlamla ilişkilendirilip, revizyona tabii olmalıdır. Tabii bu her iki taraf için de geçerlidir. Geçmişte zam oranları enflasyonun altında kaldığında çalışanlarınıza tekrar pazarlık imkanı vermediğinize eminim. “Anlaşma, anlaşmadır” dediniz ve toplu sözleşme dönemi sonuna kadar bu avantajı korudunuz. Çalışanlar büyük bir ihtimalle dönem sonunda size bunu düzelttirdiler,ancak geleceğe yönelik olarak yaptınız. Aradaki dönem maliyet avantajı sizde kaldı. Belki de fiyatlarınızı düşük tutarak bu avantajı müşterilerinize yansıttınız. Bu da sizin pazar payınzı korumanızı ve hatta arttırmanızı sağladı. Kar’ınız cepte değil ama kağıt üzerinde size yansıdı. Şimdi keser sapından kesmeye başladı. Sıkıntınız var.
Sözleşme tadilatının yapılabilmesinin basit bir prensibi vardır. İşin içinde karşınızdakini de böyle bir tadilat yapmaya motive edecek bir unsur bulunmalıdır. Aksi takdirde (en azından hukuken) kazanılmış haklardan kimse vazgeçmek istemez.
Burada ne taviz vereceğinize karar vermek için çalışanlarınızın psikolojisine girmeniz gerekir. En rahatsız oldukları konu nedir? Genellikle sizin zannettiğiniz değildir. Siz “maaş artışlarını dert ediyorlar” zannedersiniz halbuki iş güvenliğini dert ediyorlardır.
Sizin durumunuzda olsam çalışanlara 2 değil 4 yıl vadeli yeni sözleşme teklif eder, zam oranını da ciro’ya veya kar’a endekslerdim. Bu kontrat süresince işten adam çıkarmak zorunda kalındığında kanuni hakları cezalı olarak (mesela 2 katı) ödemeyi kabullenebilirdim. Eğer maça 1-0 yenik başladığınızı kabul edebilirseniz ve bir şey isterken bir şey de vermeyi becerebilirseniz, her sözleşmeyi revize edebilirsiniz.
Dünyanın İşi 